"Πειραϊκές ιστορίες του Μεσοπολέμου"

Ηπειρωτικός Σύνδεσμος Πειραιώς (1886)


του Στέφανου Μίλεση

Ανάμεσα στους χιλιάδες των ανθρώπων που κατέφταναν τα παλαιότερα χρόνια στον Πειραιά, συγκαταλέγονται και οι Ηπειρώτες. 

Στις 3 Ιουνίου του 1886 ιδρύεται η "Φιλανθρωπική Αδελφότης των εν Πειραιεί Ηπειρωτών" με κύριο σκοπό την ενίσχυση της εκπαίδευσης στην Ήπειρο και την απελευθέρωσή της από τον τουρκικό ζυγό.
Ιδρυτής της Αδελφότητας των Ηπειρωτών Πειραιώς υπήρξε τα πρώτα εκείνα χρόνια ο γυμνασιάρχης Πετρίδης.





Η Λέσχη του Ηπειρωτικού Συνδέσμου Πειραιά βρίσκεται στην οδό Φίλωνος. Στην πρόσοψη φέρει το όνομα του Ηπειρώτη ιατρού Γεωργίου Ματσόπουλου ο οποίος ήταν η ψυχή της Ερανικής Επιτροπής για την οικοδόμηση αυτού του κτηρίου κοσμήματος για τον Πειραιά.



Στο ξεκίνημά του ήδη η Αδελφότητα των Ηπειρωτών, διαθέτει όλα της τα χρήματα για τη στήριξη του απελευθερωτικού αγώνα. Χάρη στη δική της συμβολή πατριώτες αποστέλλονται στην Ήπειρο με αποστολή τη συμμετοχή στον αγώνα και στο σπάσιμο των δεσμών της ξένης τυραννίας.

Ο Ηπειρωτικός Σύνδεσμος είχε βεβαίως τη δράση και ενός σωματείου όπως και οι υπόλοιποι σύλλογοι και σωματεία στον Πειραιά. Παράλληλα όμως με τις φιλανθρωπικές, τις πολιτιστικές και τις κοινωνικές δράσεις, έθετε σε κυκλοφορία διαφωτιστικά βιβλία που εξύψωναν τον εθνικό φρόνημα των Ηπειρωτών. Λάμβανε έμπρακτα μέρος στις εκστρατείες, έστελνε εθελοντές ακόμα και όπλα και πολεμοφόδια στους μαχομένους Ηπειρώτες. Και όλα αυτά χάρη στους εράνους που συμμετείχαν ενεργά οι Ηπειρώτες του Πειραιά. 
  

 Στις 3 Ιουνίου 1899 η Αδελφότητα μετονομάζεται σε "Ηπειρωτικό Σύνδεσμο εν Πειραιεί" και αναπτύσσεται έντονη και πολλαπλή δραστηριότητα μέχρι και το 1923.

Έπειτα από την απελευθέρωση της Ηπείρου ο Σύνδεσμος επιδίδεται με θέρμη στην υποστήριξη των Ηπειρωτών που ξενιτεύονται και που βρίσκονται προς εργασία όχι μόνο στον Πειραιά αλλά σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης. Τη δεκαετία του 1930 οι Ηπειρώτες μαζί με τους Κεφαλλήνες έρχονται στην πρώτη γραμμή των Ελλήνων που ξενιτεύονται. Και η μετακίνηση δεν αφορά μόνο στο εσωτερικό της Ελλάδας, αλλά και στην Αμερική, στην Αίγυπτο, στη Ρουμανία κ.α.

 

Το 1925 μετά από δύο χρόνια αδράνειας, ο Σύνδεσμος επανέρχεται με σκοπό την οικοδόμηση Λέσχης που θα στεγάσει τον Σύνδεσμο. 

Για τον σκοπό αυτό το 1928 ο Ηπειρωτικός Σύνδεσμος Πειραιώς αποφασίζει να οικοδομήσει την Ηπειρώτικη Λέσχη στο ιδιόκτητο οικόπεδό του στην οδό Φίλωνος 14. 
Μεταξύ των Δωρητών του Ηπειρωτικού Συνδέσμου βλέπουμε και την Κόμισσα Ριανκούρ



Κουπόνι εράνου υπέρ της οικοδόμησης της Λέσχης των Ηπειρωτών




Το έργο του Ηπειρωτικού Συνδέσμου είναι δύσκολο να καταμετρηθεί. Κι αυτό διότι η βοήθεια που δίδει στους Ηπειρώτες είναι πολλαπλή. Στον προπολεμικό Πειραιά πλήθος Ηπειρωτών θα διέλθει από τα γραφεία του. Άλλοι θέλουν να γυρίσουν πίσω στο χωριό τους και δεν έχουν τα μέσα. Ο Σύνδεσμος ήταν που του εξασφάλιζε το εισιτήριο της επιστροφής. Άλλοι ήθελαν να εξασφαλίσουν μια εργασία ή έναν τόπο να διαμείνουν μέχρι να βρουν λύση στο πρόβλημα που τους απασχολεί. Και πάλι ο Σύνδεσμος ήταν που θα τους συνέδραμε. 

Ο Ηπειρωτικός Σύνδεσμος Πειραιώς κατέχει πρωταρχική θέση καθώς ο Πειραιάς είναι λιμάνι και από αυτόν διέρχονται αναγκαστικά όλοι οι Ηπειρώτες που επιθυμούν τον επαναπατρισμό τους. 

Από το 1920 και έπειτα μια προσωπικότητα σημαδεύει την πορεία του Συνδέσμου Ηπειρωτών Πειραιώς. 
Πρόκειται για τον ιατρό Γεώργιο Ματσόπουλο που επί είκοσι (20) περίπου χρόνια ηγείτο στο τιμόνι του συλλόγου. Άλλωστε δεν ήταν τυχαίο που επί των ημερών του ο Σύνδεσμος απέκτησε και ιδιόκτητα γραφεία στη Φίλωνος 14

Το 1930 ο Ματσόπουλος καταρτίζει μια επιτροπή που οποία συμπεριλαμβάνει τον άλλοτε βοηθό Επίσκοπο Πειραιώς και μετέπειτα Μητροπολίτη Θήρας Άνθιμο, τους εφοπλιστές Γ. Ποταμιάνο και Θωμά Κυριακού, αλλά και τους Δ. Λιανό, Χρ. Λιανό, Αρ. Βάρη, Ν. Μπακάλη, Β. Έξαρχο η οποία αμέσως δραστηριοποιείται για την εξεύρεση πόρων για την ανέγερση Ηπειρωτικής Λέσχης. 

Ο Θεμέλιος λίθος του κτηρίου τέθηκε τον Απρίλιο 1931 με επίσημη τελετή. Αρχικά το ποσό που υπήρχε για τη θεμελίωση ήταν 73 χιλιάδες δραχμές. 
Τον Απρίλιο του 1932  το κτήριο είχε τελειώσει και έγιναν τα εγκαίνια της λειτουργίας.

Το λαμπρό σπίτι των Ηπειρωτών δεν φιλοξενεί μόνο τους ίδιους, αλλά και όποιο άλλο σωματείο του Πειραιά επιθυμεί να διενεργήσει εκδήλωση στο φιλόξενο χώρο του.

Ο Θεμέλιος λίθος του κτηρίου τέθηκε το 1931 με επίσημη τελετή.

Κάτι που πρέπει να λεχθεί για την προσωπικότητα του Γεωργίου Ματσόπουλου χάρη στη δράση του οποίου στεγάζεται μέχρι σήμερα ο Σύνδεσμος Ηπειρωτών είναι ότι εκτός από γνωστός ιατρός του Πειραιά υπήρξε και Πρόεδρος της Εφορείας των Σχολών Μέσης Εκπαίδευσης Πειραιά, θέση από την οποία εργάστηκε και πέτυχε να ανεγείρει το επί της Πλατείας Κοραή οικοδόμημα στο οποίο μέχρι σήμερα στεγάζεται η Ιωνίδειος.

Εκτός του Γεωργίου Ματσόπουλου, από το Σύνδεσμο Ηπειρωτών Πειραιώς διακρίθηκαν και άλλα μέλη όπως ο Καθηγητής Πανεπιστημίου Αρχιμανδρίτης Αντωνιάδης, οι εφοπλιστές αδελφοί Ποταμιάνου, ο Χ. Ζαλόκωστας, οι αδελφοί Κυριακού, ο Νικόλαος Μπακάλης, ο Γ. Λογοθέτης κ.α. 





Από τις δραστηριότητες του Συλλόγου (Εφημερίδα ΣΚΡΙΠ 26.3.1917)

Ο Σύνδεσμος συνέχισε την δραστηριότητά του μέχρι τις 7 Σεπτεμβρίου του 1999 που ισχυρός σεισμός επιφέρει ζημιές στο κτήριό του.
10 Μαίου 1929 Θεατρική Παράσταση "Αγαπητικός της βοσκοπούλας" στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά, παρουσία του Προέδρου της Κυβερνήσεως κ. Ελευθερίου Βενιζέλου

Το ανακαινισμένο κτήριο που βλέπουμε στην φωτογραφία πάνω, εγκαινιάστηκε στις 18 Ιουνίου του 2006.


ΠΗΓΕΣ:
Α. Ηπειρωτικός Σύνδεσμος Πειραιά
Β. Η ζωή και το έργον του Ηπειρωτικού Συνδέσμου Πειραιώς μέσα σ'ένα χρόνο. 
     Πειραιεύς: Ηπειρωτικός Σύνδεσμος, Μάιος 1926.
Γ. Εφημερίδες ΕΜΠΡΟΣ, ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ, ΣΚΡΙΠ, ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ
Δ. Ιστοσελίδα "Ο Λόγιος Ερμής" (http://logioshermes.blogspot.com) όσον αφορά τα 
     στοιχεία για την ζωή της Ριανκούρ.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου